Herkomst van dons

1. Wat is dons?

Dons is de zachte isolerende laag veren die zich onder de buitenste veren van watervogels bevindt, zoals eenden en ganzen. In tegenstelling tot de buitenste veren hebben dons vlokken geen harde centrale pen.
De structuur van dons bestaat uit duizenden fijne vezels die lucht kunnen vasthouden in kleine luchtkamers. Deze stilstaande lucht zorgt voor isolatie en maakt dons een geliefd vulmateriaal voor dekbedden.

2. Van welke dieren komt dons?

De meest gebruikte donssoorten voor dekbedden zijn eendendons, ganzendons en eiderdons. Dons worden het meest gebruikt in dekbedden vanwege het verfijnde slaapklimaat.
Eiderdons is een zeldzame dons soort afkomstig van de eidereend. Dit dons wordt handmatig verzameld uit verlaten nesten en staat bekend als een van de meest exclusieve en diervriendelijkste donssoorten ter wereld.

De donssoorten verschillen van structuur, wat terugkomt in de vulkracht. Vulkracht is het volume dat dons inneemt bij een bepaald gewicht aan dons.
Dit komt neer op de grootte van een dons vlok, en dit is belangrijk omdat grotere dons vlokken beter isoleren. Dit wordt gemeten in CUIN (cubic inch per ounce)

Ganzendons heeft de grootste structuur en heeft dus de hoogste vulkracht, eendendons iets kleiner, maar isoleert nog steeds efficiënter. In tegenstelling tot ganzen en eenden dons, waar de dons vlokken los van elkaar blijven, heeft eiderdons een unieke structuur met zeer fijne vertakte filamenten dat van nature aan elkaar haakt. Hierdoor ontstaat een soort natuurlijke dons-mat.

3. Waar komt dons vandaan?

Eenden- en ganzendons dat in dekbedden wordt gebruikt kan binnen Europa afkomstig zijn uit landen zoals Nederland, Frankrijk, Duitsland, Polen, Tsjechië, Hongarije en Scandinavië. Buiten Europa komt dons hoofdzakelijk uit Azië, waar zich de grootste pluimvee sectoren bevinden waar dons als bijproduct van de voedselindustrie beschikbaar komt.
Goed om te weten is dat dons meestal een bijproduct is van de voedselindustrie, dus dat eenden en ganzen niet primair voor de dons productie worden gehouden.

4. Hoe wordt dons verzameld?

Vandaag de dag wordt er streng gecontroleerd op levend plukken. Dons wordt na de slacht van eenden en ganzen als bijproduct verkregen, en wordt verzameld, gesorteerd en gesteriliseerd, waarna het wordt verwerkt tot isolatiemateriaal van hoogwaardige dekbedden en hoofdkussens.

5. Van ruwe dons naar dekbed – het verwerkingsproces

Dons wordt tijdens een uitgebreid en nauwkeurig verwerkingsproces klaar gemaakt als dons vulling voor een weelderig en luxe slaapklimaat. Het verwerkingsproces vindt in de onderstaande stappen plaats:

• Stap 1 – Sortering Na het verkrijgen van dons en veren vindt een eerste sortering plaats. In dit proces worden dons, stro, stof en grotere veren gescheiden.

• Stap 2 – Reiniging van het dons Het dons wordt in industriële baden gereinigd met biologisch afbreekbare wasmiddelen. Tijdens dit proces worden vuil, geur en bacteriën verwijderd.

• Stap 3 – Drogen en steriliseren Het dons wordt vervolgens gedroogd en gesteriliseerd bij hoge temperaturen (ongeveer 120°C). Hierdoor worden micro-organismen gedood en wordt het dons hygiënisch gemaakt.

• Stap 4 – Lucht Classificatie In speciale luchtkamers worden dons en kleine veertjes gescheiden. De lichte donsvlokken blijven zweven terwijl zwaardere veertjes naar beneden zakken.

• Stap 5 - In laboratoria wordt dons getest op vulkracht (CUIN), reinheid (turbiditeit) en herkomst.

• Stap 6 – Laboratoriumtesten Monsters worden getest op eigenschappen zoals vulkracht (CUIN), reinheid en herkomst.

6. Certificering en dierenwelzijn

Je kunt bij het kopen van een dons dekbed controleren of deze is voorzien van diervriendelijk dons. Er zijn verschillende organisaties die het dons transparant controleren en label, waarna het dons wordt voorzien van een certificaat. Elke dons batch wordt zorgvuldig geregistreerd en valt altijd te checken door een batch nummer. De bekendste organisaties zijn:

RDS – Responsible Down Standard
RDS is een internationale certificering die toeziet op dierenwelzijn en traceerbaarheid van dons. De standaard verbieden levend plukken en dwangvoeding en stelt eisen aan de leefomstandigheden van dieren.

Downpass
Downpass is een Europese certificering die controleert of dons ethisch en traceerbaar wordt verkregen. Onafhankelijke organisaties zoals TÜV Süd, Bureau Veritas en IDFL voeren controles uit.

Deze organisaties controleren op dierenwelzijn, zoals levend plukken, geen sprake is van dwangvoeding, en dat diervriendelijke omstandigheden als toegang tot schoon water, voer, ruimte & veterinaire zorg aanwezig is.

7. Traceerbaarheid van dons

Veel gecertificeerde dons producten bevatten een batch- of certificaatnummer. Hiermee kan de herkomst van het dons worden gecontroleerd.

Volgens onafhankelijke testinstituten zoals IDFL en certificeringsorganisaties zoals Downpass wordt dons in gespecialiseerde laboratoria getest op vulkracht De kwaliteit van dons), reinheid en traceerbaarheid.

De kwaliteitscontrole van dons wordt geregistreerd met batchnummer en kun je zelf controleren via de surveillance pagina

8. Eiderdons als bijzondere herkomst

Eiderdons is een van de zeldzaamste dons soorten ter wereld. Het dons wordt verzameld uit de nesten van eidereenden nadat de kuikens zijn uitgekomen en het nest verlaten hebben.

Omdat de eenden niet worden gestoord en het dons handmatig wordt verzameld, wordt eiderdons vaak beschouwd als de meest diervriendelijke verkregen dons.